Cây vối có tác dụng gì? 5 công dụng nổi bật

Cây vối có tác dụng gì? Đây là câu hỏi được rất nhiều người quan tâm và thắc mắc. Bởi từ xưa đến nay lá vôi là thức uống yêu thích của nhiều gia đình. Nó được sử dụng để uống thay cho nước hằng ngày. Vậy cây vối có tác dụng gì đối với sức khỏe con người? Những ai nên kiêng lá vối? Hãy cùng chúng tôi tìm hiểu trong bài viết dưới đây nhé! 

Cây vối được phân bố ở đâu?

cây vối có tác dụng gì

Chúng ta có thể bắt gặp cây vối ở nhiều nơi trên thế giới. Chúng là loài cây sống ở những vùng khí hậu nhiệt đới. Một số nước có trồng cây lá vối như: Campuchia, Trung Quốc, Việt Nam,…Ở nước ta, ngoài tự nhiên cây thường mọc ở cạnh ao, hồ, suối,….Tuy nhiên nó cũng được người dân trồng để lấy lá và nụ.

Các tỉnh có mật độ cây vối lớn nhất nước ta phải kể đến như: Yên Bái, Nghệ An, Bắc Giang, Tây Nguyên,….

Đặc điểm của cây vối

Nhắc đến cây vối người ta sẽ liên tưởng ngay đến những ấm lá vối tươi ngon, thanh mát vào những ngày hè. Tuy nhiên không phải ai cũng biết được đặc điểm của cây lá vối. Hãy cùng khám phá nhé!

Đặc điểm hình thái 

Cây vối có tên khoa học là Cleistocalyx operculatus. Nó thuộc họ nhà sim và là dạng thân gỗ

Cây có chiều cao khoảng 8-12m. Thân cây xù xì, thường bị nứt dọc và có màu nâu xám. Khi còn nhỏ thì cành của cây khá dẹt. Sau khi trưởng thành sẽ có hình trụ và được bao phủ bởi một lớp vỏ dày. 

Lá của cây vối có hình bầu dục, cả hai mặt đều nhẵn và bóng. Các lá cây mọc đối xứng nhau. Một điểm rất đặc biệt của lá vối đó là trên lá sẽ có những đốm nâu. Lá của loại cây này thì có hình thuôn, chiều dài khoảng 10 đến 15 cm. Chiều rộng của lá khoảng 4 đến 7cm. Đầu của lá hơi nhọn, toàn lá không có răng cưa và lông tơ.

Hoa của cây mọc thành cụm, thường có màu trắng hoặc màu xanh nhạt. Vị trí mà hoa mọc là ở nách của lá. Cây vối có quả khá nhỏ, thông thường có hình bầu dục hoặc hình trứng. Bên ngoài của quả khá nhăn nheo nhưng khi chín lại mọng nước. Loại quả này có thể ăn được. 

Một bộ phận nữa đó chính là nụ của cây. Trong dân gian nụ cây được sử dụng với nhiều mục đích khác nhau bởi nó có mùi thơm khá dễ chịu. Có thể sử dụng để ướp với chè hoặc cũng có thể pha chung với lá vối để uống. Ngoài ra người ta còn pha lá vối cùng hoa lài phơi khô để tăng thêm hương vị thơm ngon cho thức uống.

Đặc điểm sinh trưởng và phát triển

tác dụng của cây vối

Trước khi tìm hiểu cây vối có tác dụng gì thì chúng ta cùng xem đặc điểm của nó là gì nhé! Cây lá vối được xếp vào loại cây khá dễ trồng. Nó có khả năng sinh trưởng và phát triển nhanh. Cây ra hoa vào khoảng tháng 5- tháng 7. 

Cây vối có mấy loại?

Có một số loại cây lá vối điển hình thường được người dân sử dụng như sau:

Cây lá vối nếp

Lá của loại cây vối này khá nhỏ và có màu hơi ngả vàng chứ không phải màu xanh như những loại khác. Loại vối này có quả và nụ rất thơm, giống như mùi của lúa nếp. Đặc biệt khi nấu lá lên cùng nước thì cũng có vị ngọt và thơm ngon hơn.

Cây lá vối tẻ

Lá của loại vối này to hơn so với loại lá vối nếp và có màu xanh đậm. Đặc biệt trên mặt của lá có những vết vằn màu vàng. Vị của loại lá này không đậm đà và ngọt nhưng vị của lá vối nếp. 

Cây lá vối bắc

Loại vối này xuất hiện nhiều ở những vùng nông thôn miền Bắc. Đặc điểm của loại cây này đó chính là có cây lá xum xuê, thoạt nhìn như những cây cổ thụ, cành lá cũng to và vươn rộng. Loại cây này có trái ra nhiều hơn so với những loại khác.

Cây lá vối rừng

Cây vối rừng thường xuất hiện ở những cánh rừng lớn. Do đặc điểm ở đây không thích hợp cho sự sinh trưởng và phát triển của cây nên đặc điểm của cây có phần khác. Quả của cây mọc nhiều hơn lá và có hình dạng giống như quả sim rừng. 

Cây lá vối cảnh

Loại cây này thường được người ta sử dụng để làm cây cảnh. Nó thường được uốn thành nhiều hình dạng khác nhau theo ý của người trồng. Tuy nhiên có một số người cũng ươm cây lớn hơn để chơi vào những dịp Tết.

Trong lá cây vối có những hoạt chất gì?

cây vối con

Cây vối có tác dụng gì? Để trả lời cho câu hỏi đó thì hãy khám phá các hoạt chất có trong cây nhé!

Theo các nghiên cứu thì lá vối và nụ vối có chứa rất nhiều hoạt chất tốt cho cơ thể. Đặc biệt còn có chứa khoảng 4% tinh dầu thơm mang lại mùi hương dễ chịu. Một số chất kháng sinh có trong lá và nụ có khả năng tiêu diệt các vi khuẩn bạch hầu, phế cầu,…. 

Cây vối có tác dụng gì đối với sức khỏe con người

Từ xa xưa cây vối đã được biết như một “vị thuốc quý” mang lại nhiều lợi ích đối với sức khỏe con người. Vậy cây vối có tác dụng gì? Hãy theo dõi tiếp nhé!

Cây vối có tác dụng gì đối với hệ tiêu hoá?

Theo dân gian, lá vối có công dụng rất lớn, giúp kiện tỳ, thúc đẩy khả năng tiêu hoá thức ăn. Vị đắng có trong lá có khả năng kích thích hệ tiêu hoá bài tiết nhiều dịch hơn. Bên cạnh đó trong lá vối còn có chứa hoạt chất tanin. Đây là một trong những thành phần có khả năng bảo vệ niêm mạc ruột hiệu quả.

Một số người lo sợ rằng tinh dầu có trong lá có gây ảnh hưởng đến niêm mạc ruột hay không? Thực tế, tinh dầu có tính kháng khuẩn cao, tuy nhiên nó cũng không làm ảnh hưởng đến những vi khuẩn có lợi sống trong hệ tiêu hoá. 

Cây vối có tác dụng gì trong điều trị tiểu đường?

Có rất nhiều nghiên cứu trong đó có những kết luận của Viện dinh dưỡng quốc gia Nhật Bản rằng nụ vối có khả năng điều hòa lượng đường huyết. Ngoài ra đây cũng được coi là dược liệu tốt trong quá trình ngăn chặn những biến chứng xấu xảy ra.

Trong nụ vối có chứa một hàm lượng lớn các hoạt chất tốt cho bệnh tiểu đường như: polyphenol. Trên thị trường cũng đã có nhiều phương thuốc cho bệnh tiểu đường được ra đời từ nguyên liệu nụ vối.

Cây vối có tác dụng gì – Liều thuốc giúp cơ thể chống oxy hoá

Những thí nghiệm cũng đã cho thấy rằng lá vối, nụ vối có khả năng chống oxy hóa mạnh mẽ. Nó có khả năng loại bỏ các gốc tự do trong cơ thể một cách hiệu quả. 

Cây vối có tác dụng gì – Sát khuẩn, tiêu mụn nhọt

Trong lá vối cũng được tìm thấy nhiều hoạt chất có tính kháng khuẩn, có thể loại bỏ được nhiều loại vi khuẩn gây hại cho cơ thể. Nhờ đặc tính này mà lá vối đã được người xưa sử dụng để chữa các bệnh ngoài da như: mụn nhọt, ban đỏ, ghẻ, viêm da,…..Thậm chí có nhiều người cũng dùng nó để chữa các bệnh về da đầu. 

Cây vối có tác dụng gì – Thải chất độc ra khỏi cơ thể

Nước vối là thức uống ưa thích của rất nhiều người. Mùa đông họ thường sử dụng thay cho chè, uống nóng còn mùa hè thì nước vối được sử dụng như một thức uống giải khát. Theo các nghiên cứu cũng chỉ ra rằng nước vối cung cấp một lượng lớn các vitamin và khoáng chất cho cơ thể.

Chính vì vậy, lá vối được coi là dược liệu tuyệt vời trong việc thải độc, làm mát cho cơ thể.

Một số bài thuốc từ cây vối

cây vối nếp

Nhận ra được những đặc tính tốt của cây vối nên từ xưa người ta đã tạo ra được nhiều bài thuốc chữa bệnh. 

Cây vối có tác dụng gì – Bài thuốc chữa mụn nhọt

Với các bệnh ngoài da, các bạn chỉ cần lấy một lượng lá vối vừa đủ, nấu cùng nước để tắm, gội hoặc thoa lên vùng da gặp vấn đề. Kiên trì sử dụng mỗi ngày 2 lần, chỉ sau khoảng 3 ngày bạn đã có thể thấy tình trạng được cải thiện nhiều.

Cây vối có tác dụng gì – Chữa bệnh rối loạn tiêu hoá, bệnh đại tràng

Lấy khoảng 6 lá vối tươi, xé nhỏ, đem ngâm vào nước sôi. Đợi sau khoảng 1 tiếng bạn có thể uống loại nước này thay nước thường. 

Cây vối có tác dụng gì – Chữa bệnh đầy bụng, khó tiêu

Đối với loại bệnh này các bạn có thể sử dụng thân cây vối hoặc nụ của cây vối. 

  • Đối với thân cây: Lấy khoảng 12g, sắc trong thời gian 1 tiếng cho đến khi nước đặc lại. Chia nước làm 2 phần để uống trong ngày.
  • Đối với nụ vối: Dùng khoảng 15g đem sắc lấy nước uống. Mỗi ngày uống khoảng 3 lần. Duy trì cho đến khi bụng không còn khó chịu.

Một số tác dụng phụ thường gặp khi sử dụng lá vối

Sau khi biết được cây vối có tác dụng gì thì chúng ta cùng tìm hiểu một số tác dụng phụ khi sử dụng lá vối. Nếu uống nước vối lúc bụng còn đói bạn có thể bị cồn cào ruột thậm chí là buồn nôn. Chính vì vậy bạn nên uống thức uống này khi bụng đã no. Không nên uống lúc sáng vừa mới ngủ dậy hoặc tối trước khi đi ngủ.

Lá vối pha đặc cũng có thể gây mất ngủ. Ngoài ra bạn có thể gặp chứng rối loạn tiêu hoá hoặc khiến thận phải làm việc quá sức nếu uống quá nhiều.

Cách thu hái và chế biến và bảo quản cây lá vối

Lá vối sau khi được thu hái thì bạn cũng có thể dùng lá tươi để đun lấy nước uống. Thông thường người ta thường phơi khô hoặc sao vàng để sử dụng lâu dài. Bạn nên bảo quản trong lọ hoặc túi kín, để ở nơi khô ráo, thoáng mát, tránh sự xâm nhập của những côn trùng gây hại.

Bà bầu có nên sử dụng lá vối không?

Có rất nhiều chị em thắc mắc rằng khi bầu sử dụng lá vối có gây ảnh hưởng gì đến mẹ và bé không. Cho đến nay chưa có nghiên cứu nào chỉ ra rằng lá vối gây hại cho phụ nữ mang thai. Bên cạnh đó cũng có nhiều công bố về việc lá vối cung cấp những lợi ích cho bà bầu như: lợi sữa, ngăn ngừa tiểu đường trong thời kỳ mang thai,….

Nếu ai chưa biết cây vối có tác dụng gì thì hãy đón đọc bài viết trên nhé! Hy vọng rằng những thông tin trên sẽ đem đến nhiều điều bổ ích cho các bạn. Chúc các bạn luôn có sức khoẻ tốt.

Theo: Nguyễn Hiền

Bài viết liên quan

Thêm bình luận